Dauwpunt berekenen: ontstaat er condens?

Vul de binnentemperatuur en de relatieve luchtvochtigheid in en je ziet het dauwpunt: de temperatuur waarbij het vocht in de lucht water wordt. Voeg de temperatuur van een oppervlak toe, zoals de binnenkant van een raam of een buitenmuur, en de rekenhulp laat zien of daar condens ontstaat.

Wat het dauwpunt je vertelt

Lucht kan maar een beperkte hoeveelheid waterdamp bevatten, en hoe kouder de lucht, hoe minder. Raakt binnenlucht een oppervlak dat kouder is dan het dauwpunt, dan slaat het vocht neer als druppels. Daarom kan dezelfde kamer droge muren en natte ramen hebben: het glas is het koudste oppervlak. Milieu Centraal legt uit dat binnenlucht vocht bevat en dat te veel vocht schimmel kan veroorzaken; ventileren voert dat vocht af.

Zo gebruik je de rekenhulp

1. Lees temperatuur en luchtvochtigheid af van een hygrometer midden in de kamer, niet bij een raam of verwarming.
2. Wil je een bepaalde plek controleren, meet dan de oppervlaktetemperatuur met een infraroodthermometer: de onderhoek van een raam, een koude hoek of de muur achter een kast.
3. Vergelijk: is het oppervlak even koud als of kouder dan het dauwpunt, dan wordt het nat. Zit het er minder dan ongeveer 2 °C boven, dan worden de koudste plekken in de buurt meestal ook nat.

Dauwpunt bij gangbare binnencondities

Kamertemperatuur	40% RV	50% RV	60% RV	70% RV	80% RV
16 °C	2,4 °C	5,6 °C	8,2 °C	10,5 °C	12,6 °C
18 °C	4,2 °C	7,4 °C	10,1 °C	12,4 °C	14,5 °C
20 °C	6,0 °C	9,3 °C	12,0 °C	14,4 °C	16,4 °C
22 °C	7,8 °C	11,1 °C	13,9 °C	16,3 °C	18,4 °C

Zo lees je de tabel: in een kamer van 20 °C met 60% relatieve luchtvochtigheid wordt elk oppervlak dat kouder is dan ongeveer 12 °C nat. Enkel glas en oude kozijnen worden in de winter vaak kouder dan dat.

Als de rekenhulp een condensrisico laat zien

• Verlaag de luchtvochtigheid: zet de afzuiging aan bij koken en douchen, laat de ventilatieroosters open en droog de was zo veel mogelijk buiten.
• Maak het koude oppervlak warmer: verwarm gelijkmatig, schuif ’s nachts de gordijnen open en laat ruimte tussen meubels en buitenmuren.
• Veeg condens meteen weg, zodat schimmel geen kans krijgt. De GGD-richtlijn van het RIVM beschrijft vocht en schimmel als een risico voor de gezondheid.

Veelgestelde vragen

Is een hoog dauwpunt altijd een probleem?

Nee. Het gaat om de verhouding met je koudste oppervlakken. In een goed geïsoleerde kamer met HR++-glas geeft een hoog dauwpunt misschien helemaal geen condens, terwijl een gemiddeld dauwpunt op een koude nacht enkel glas nat kan maken.

Hoe nauwkeurig is de uitkomst?

De formule is nauwkeurig genoeg voor thuisgebruik; de beperking zit in je metingen. Goedkope hygrometers kunnen een paar procent afwijken en hoeken kunnen kouder zijn dan de plek waar je mat. Zie waarden dicht bij het dauwpunt daarom als een waarschuwing.

Waarom zie je condens vooral ’s ochtends?

’s Nachts daalt de buitentemperatuur, waardoor ramen en buitenmuren kouder worden, terwijl slapende mensen in een dichte slaapkamer vocht blijven toevoegen. Allebei zorgen ervoor dat oppervlakken tegen de ochtend onder het dauwpunt komen.